Elke vorm van investeren brengt risico’s met zich mee. Er is altijd het risico om (een deel van) je inleg kwijt te raken. Of je nu losse aandelen koopt, of puur en alleen investeert in vastgoed, of al je investeringen in cryptocurrencies doet. Het is onmogelijk om een markt correct te voorspellen, al zijn sommige manieren van investeren veel risicovoller dan anderen. Moet je dus wel over gaan tot het kopen van cryptocurrency?
Er zijn genoeg verhalen bekend van investeerders in cryptocurrencies die in korte tijd enorm veel geld hebben weten te verdienen. Helaas zijn er ook genoeg investeerders die heel veel geld hebben verloren. Daar horen we alleen vaak veel minder over.
Cryptocurrencies zijn van nature erg volatiel. Dat houdt in dat de markt extreem snel op en neer kan bewegen. De ene dag kan de waarde van een cryptomunt naar recordhoogte stijgen, om de volgende dag weer naar beneden te kelderen. Dit geeft kansen om in zeer korte tijd, veel geld te verdienen, maar brengt ook hele grote risico’s met zich mee.
Wat maakt cryptocurrencies zo volatiel?
De reden dat cryptocurrencies zo volatiel zijn, is omdat ze geen onderliggende waarde hebben. Aandelen vertegenwoordigen een deel van een bedrijf. Edelmetalen hebben door natuurlijke schaarste een redelijk vaste waarde. Bij cryptocurrencies is dat niet zo. De waarde van een cryptocurrency wordt bepaald door wat de handelaren op dat moment er voor willen betalen. Investeren in een cryptocurrency wordt dus over het algemeen gedaan in de hoop dat de waarde omhoog zal gaan.
Een voorbeeld om deze volatiliteit te illustreren, is de opkomst van Dogecoin. Deze alt-coin is ontstaan als grapje door de ontwikkelaars, maar door de schattige mascotte al snel omarmd door vele internetgroepen. Waar de opzet van de eerste cryptocurrencies als Bitcoin en Ethereum nog een legitiem doel hebben, is er geen concreet doel voor Dogecoin te benoemen. De eerste maanden van het bestaan van Dogecoin, gebeurde er dan ook weinig met deze cryptomunt. De afgelopen tijd, hebben we heel vaak kunnen zien hoe een tweet over Dogecoin van bijvoorbeeld Elon Musk, de prijs van de cryptomunt tot nieuwe records liet stijgen.
Elon Musk was eerder ook betrokken bij de enorme stijging van de koers van Bitcoin, toen hij hintte op het feit dat Tesla Bitcoin als betaalmiddel zou gaan accepteren. De koers van Bitcoin steeg na deze aankondiging naar een nieuw record. Helaas klapte deze waarde weer compleet in elkaar toen Musk later op dit voornemen terug moest komen. Tesla zou nog geen Bitcoin gaan accepteren als betaalmiddel, maar pas later als er een meer duurzame manier zou komen om Bitcoin te mijnen.
Omdat de markt van cryptocurrencies niet gereguleerd is, is er niemand die Elon Musk voor dit soort tweets op zijn vingers tikt. Hij mag letterlijk zeggen wat hij wil, ook al riekt dit naar marktmanipulatie. Het feit dat een enkel persoon zo’n enorme invloed heeft op de koers van een cryptomunt, geeft perfect weer hoe volatiele de markt van cryptocurrencies is.
Lange weg voor crypto een legitiem betaalmiddel is
Een vaak gehoord argument vanuit de aanhang van cryptocurrencies, is dat cryptocurrencies op den duur de rol van het geld wat we nu kennen over zal nemen. Met name de gedecentraliseerde opzet van de meeste cryptocurrencies is iets wat als een groot voordeel gezien wordt. De decentrale opzet zorgt er voor dat, in tegenstelling tot het geld wat we nu dagelijks gebruiken en waarbij een bank een grote rol speelt, niet een enkele organisatie controle heeft over de geldstromen.
Hier hebben de cryptocurrencies nog een lange weg te gaan. Maar het doel van cryptocurrencies als Ethereum gaat ondertussen wel een stuk verder dan puur en alleen als betaalmiddel. Zo heeft Ethereum bijvoorbeeld Smart Contracts, waarmee data vastgelegd kan worden op de blockchain. Dit kan vervolgens als bewijs van die data, acties of transacties kan dienen.
Hoe dit in de toekomst uit gaat pakken, laat nog even op zich wachten. Voor veel mensen is de wereld van blockchains en cryptocurrencies nog erg onbekend en mogelijk onvertrouwd. Daar zit voor mij de grootste drempel als het gaat om wereldwijde adoptie van cryptocurrencies.
De rol van cryptocurrency in (digitale) criminaliteit
Cryptocurrency en criminaliteit hebben helaas ook een nauwe band. Door de decentrale opzet van vele cryptomunten, geeft het criminelen de ruimte om daar bijvoorbeeld geld wit te wassen. Waar het nu steeds lastiger is om volledig anoniem te blijven en toch cryptocurrency te verhandelen, was het in het verleden kinderspel om een anoniem account op een grote crypto-exchange te openen. Tegenwoordig zijn vrijwel alle crypto exchanges verplicht om persoonsgegevens van haar gebruikers op te vragen.
Cryptocurrencies hebben ook een belangrijke rol gespeeld in de massale opkomst van ransomware. Het feit dat een betaling vrijwel anoniem gedaan kan worden via de cryptocurrency netwerken, houdt ook in dat de ontvanger ervan nagenoeg anoniem kan blijven. Dit is natuurlijk koren op de molen voor digitale criminaliteit, waarbij de plegers zich zo onzichtbaar mogelijk willen proberen te houden. Vrijwel alle ransomware aanvallen, waarbij een computervirus de bestanden van een slachtoffer versleuteld en deze pas na het betalen van losgeld weer toegankelijk maakt, dwongen slachtoffers tot het betalen van losgeld via cryptocurrency.
Zonder cryptocurrency zou het voor de criminelen achter deze ransomware veel lastiger zijn om het losgeld te innen. Dit komt doordat het bijna niet te doen was om dit anoniem te ontvangen zonder persoonlijk aanwezig te zijn. Cryptocurrencies hebben dit helaas wel mogelijk gemaakt, zonder dat de criminele organisaties van achter hun beeldscherm weg hoeven te gaan. Mede hier door, kunnen zij dit op wereldwijde schaal toepassen.
Energieverbruik door cryptocurrencies
Het is lastig om de complete impact van alle cryptocurrencies op het wereldwijde energieverbruik in te schatten. De University of Cambrige heeft recent een onderzoek gedaan naar hoeveel energie Bitcoin alleen al verbruikt. Daar is uit gebleken dat het mijnen van Bitcoin alleen al zo’n 93 TWh (terawattuur) per jaar verbruikt.
Ter vergelijking, het complete energieverbruik van Nederland bedraagt 110.7 TWh per jaar. Dit is een absurd hoog energieverbruik, wat veroorzaakt wordt door het mijnen van Bitcoin (via het ‘proof of work’ mechanisme, het uitrekenen van ingewikkelde rekensommen om uiteindelijk de Bitcoin als waardering te krijgen) en de vele computerkracht die daarmee gemoeid gaat.
Voor elke transactie op het Bitcoin netwerk zijn vervolgens weer andere computers nodig die deze transactie controleren. Dit is natuurlijk om frauduleuse handelingen te voorkomen. Al deze controles komen in de praktijk neer op het oplossen van dezelfde rekensommen, dus ook weer extra energieverbruik.
Duurzame verbeteringen
Veel van de energie die voor het mijnen van Bitcoin gebruikt wordt, komt uit fossiele energie. Er is een trend gaande om Bitcoin mijnen op hernieuwbare energie over te zetten, maar daar zijn weinig concrete cijfers over bekend. Waar we aan de ene kant heel erg druk bezig zijn om zo min mogelijk energie te verbruiken in ons dagelijk leven en zoveel mogelijk inzetten op hernieuwbare energiebronnen zoals zonne-energie, verbruikt Bitcoin bijna net zoveel energie als heel Nederland.
Gelukkig zijn er alternatieven en is Ethereum bijvoorbeeld langzaam maar zeker bezig om naar een ‘proof of stake’ model over te stappen, tegenover het ‘proof of work’ model, wat ongeveer 99% minder rekenkracht (en dus energie) zal vergen om transacties te controleren.
Dus als het terugdringen van het wereldwijde energieverbruik belangrijk voor je is, dan is investeren in cryptocurrencies waarschijnlijk niet de beste keuze voor jou. Dit gaat in de toekomst wellicht veranderen.
Is het kopen van cryptocurrency verstandig?
Tsja, daar is niet een antwoord op te geven. Het investeren in cryptocurrency kan heel erg goed uitpakken. Er valt zeker wat te zeggen voor het decentrale model wat aan de grondslag van de eerste cryptomunten staat. Het is zeker niet de meest veilige investering, vooral door de volatiliteit die de cryptomarkt met zich meebrengt. Maar door de jaren heen is er wel een enorme opwaartse trend zichtbaar in de koers van de meeste cryptocurrencies.
Dan zijn er natuurlijk nog de morele bezwaren om in cryptocurrencies te investeren. Denk bijvoorbeeld aan de mogelijkheden die het verschaft aan (digitale) criminaliteit en de druk op het energiegebruik. Daarmee is ook direct duidelijk dat er meerdere belangen zijn, die voor iedereen anders wegen.
De ene wil heel principieel naar een decentraal financieel stelsel en neemt de nadelen op de koop toe. Een ander wil graag veel geld in zo’n kort mogelijke tijd bij elkaar handelen. Cryptocurrency biedt daar ook mogelijkheden voor. Zo is het voor iedereen anders, of het verstandig is om in cryptocurrency te investeren.